Makedonija

Republika Makedonija (ustavno) ili Bivša Jugoslovenska Republika Makedonija (BJRM) (prema UN) je država u jugoistočnoj Evropi (na Balkanskom poluostrvu), sa površinom od 25.713 km² i oko 2 miliona stanovnika. Oko dve trećine stanovništva čine Makedonci, a jednu četvrtinu Albanci.
Makedonija je kontinentalna država. Na severu se graniči sa Srbijom (221km), na zapadu sa Albanijom (151km), na jugu sa Grčkom (246km) i na istoku sa Bugarskom (148km). Ukupna dužina granice iznosi 766km. Glavni i najveći grad je Skoplje, sa 506.926 stanovnika po popisu iz 2004. godine. Ostali veći gradovi su Bitolj, Kumanovo, Prilep, Tetovo, Ohrid, Veles, Štip, Kočani, Gostivar i Strumica.


Geografija

Republika Makedonija je država u jugoistočnoj Evropi, u gornjem i srednjem Povardarju, između Šarskih - pindskih i Rodopskih planina. Nalazi se u široj geografskoj regiji Makedoniji.
U Makedoniji se izdvajaju 3 reljefne celine: Zapadna Makedonija, središnji deo ili Povardarje i Istočna Makedonija.
Zapadni deo čini mlado nabrano Šarsko - pindske planine građene od paleozojskih škriljaca i mezozojskih krečnjaka (Baba, Šar planina, Korab, Jakupica, Nidže). Između planina nalaze se duboke doline Crnog Drima i više planinskih kotlina: Polog, Debarska kotlina, Ohridska kotlina, Prespanska kotlina i Pelagonija. Pološka i Prespanska kotlina su najveće.
Središnji deo ili Povardarje tektonski je labilan prostor ispunjen jezerima i rekama. Naslage potiču iz paleozoika i iz mezozoika i tercijara. Tu se nalazi niz kotlina, međusobno povezanih klisurama: Skopska kotlina, Veleška kotlina, Tikveš, Đevđelijska kotlina
Istočna Makedonija niža je od Zapadne. Obuhvata istočne pritoke reke Vardar, kotline se nalaze na visini oko 250 m, a nastale su erozijom eolskih sedimenata iz neogena. Okružuje je visokoplaninski pojas. Na istoku su to Osogovske planine, Vlahina planina, Plačkovica, Ogražden, a na zapadu Istočne Makedonije to su Kožuv, Kozjak, Dren planina i Jakupica.


Klima

U Makedoniji vlada submediteranska klima koju odlikuju vruća i suva leta i hladne i vlažne zime. Srednje godišnje temperature opadaju od severa prema jugu zemlje.


Demografija

Prema popisu stanovništva iz 2003. broj stanovnika Makedonije se neznatno smanjio zbog iseljavanja i iznosio je 2.022.547. Etnički sastav je bio sledeći: Makedonci 64,18%, Albanci 25,17%, Turci 3,85%, Romi 2,66%, Srbi 1,78%, Vlasi 0,48%, ostali 1,88%


Veroispovest

Pravoslavci (64,7%), muslimani (33,3%), znatno manje ostale hrišćanske verske grupe (0,37%), uglavnom rimokatolici, i jevreji. Po ovim podacima Makedonija je zemlja sa najvećom muslimanskom manjinom u celoj Evropi (posle većinski muslimanskih zemalja).


Jezik

Službeni jezik je makedonski. Jezici koje govori više od 20% stanovništva su takođe u službenoj upotrebi. Jedini takav jezik je trenutno albanski, ali samo može da se koristi na način koji je propisan zakonom (npr. na zvaničnim dokumentima, u lokalnoj samoupravi itd) i uvek uz makedonski jezik. U pojedinim opštinama gde 20% stanovništva koristi neki drugi jezik, taj drugi jezik je u službenoj upotrebi (npr. turski, srpski, romski ili vlaški jezik). Pravo zvanične upotrebe jezikana opštinskom nivou imaju sve manjinske grupe sa više od 20% u udelu stanovništva te opštine.


Hrana i piće

Tradicionalna domaća jela su: pileći paprikaš, pileći gulaš, piletina sa pečurkama, punjena paprika, piletina u crnom vinu, goveđa pečena rebra, burek (vrsta pite punjene sirom, spanaćem ili mlevenom govedinom), djevrek, taratur (kiseli jogurt sa komadićima krastavca), tavče gravče (pečeni pasulj - prebranac), kebapcinja (mleveno goveđe meso sa roštilja), selsko meso (naseckana svinjetina i pečurke u bogatom smeđem sosu), pastrmajlija (vrsta pizze prekrivena mesom i jajima), ajvar (nacionalni sos od slatke crvene paprike), pindžur (umak od povrća – u prvom redu od paprike i patlidžana), šopska salata (salata od paradajza, krastavaca i luka, prekrivenih mlevenim belim sirom), razne vrste hleba: npr. pletenica sa jajima, meki beli sir (sirenje), žuti sir kačkavalj, tradicionalni doručak: burek + čaša jogurta

Vina: od visokokvalitetnog grožđa: Vranec, klasični Cabernet Sauvignon, blagi Merlot, druga kvalitetna crna i bela vina slična francuskim, italijanskim ili kalifornijskim
Rakija zolta, mastika i skopsko pivo


Republika: Makedonija
Glavni grad: Skoplje
Službeni jezik: makedonski
Nezavisnost: 8. septembar 1991.
Površina:
- Ukupno 25.713 km²
- Voda (%) 1,9
Stanovništvo:
- 2006. 2.038.514
- Gustina 81/km²
Valuta: Denar (MKD)
Vremenska zona: UTC +1, +2 (CET, CEST)
Pozivni broj: +389